Genç Yaşta Varis Neden Olur?

Genç yaşta varis, toplardamar kapakçıklarının yetersiz çalışması veya damar duvarlarının zayıflığı nedeniyle kanın bacaklarda göllenmesi sonucu gelişir. Genetik yatkınlık, bu yaş grubunda en önemli risk faktörlerinden biridir ve aile öyküsü olanlarda daha sık görülür.

Uzun süre ayakta kalmayı gerektiren işler, hareketsiz yaşam tarzı, obezite ve hormon değişiklikleri de genç yaşta varis gelişimini kolaylaştırır. Spor yapmamak ve bacak kaslarını yeterince çalıştırmamak, dolaşımın zayıflamasına yol açabilir.

Kadınlarda hamilelik, doğum kontrol hapı kullanımı ve hormonal dalgalanmalar, toplardamar yapısını etkileyerek genç yaşta varis riskini artırır. Erkeklerde ise ağır fiziksel yüklenmeler ve aşırı kilo benzer etki gösterebilir.

Genç yaşta varis belirtileri arasında bacaklarda ağrı, yorgunluk, ağırlık hissi, şişlik ve yüzeyde belirgin damar görünümü bulunur. Erken tanı ve yaşam tarzı değişiklikleri, ilerlemenin önlenmesinde önemlidir.

Yazı İçeriği

Genç Yaşta Varis Belirtileri

Varis kendini bazı semptomlarla çok açık belli eder. Bu semptomlar;

Bacaklarda mavi ve mor renkte şişlikler oluşması.
Kaşıntı
Bacaklarda ağırlık hissi
Bacaklarda uyuşukluk
Ağrı

Varis Tedavisi

Genç yaşta varis olan hastalar için sürülen kremler, varis çorapları, bitkisel kremler, ilaç gibi yöntemler ile varis tedavisini sağlanmamaktadır. Fakat ameliyatsız tedavi teknikleri ile varis hastalığı tedavi edilebilir.

Varis Çeşitleri

Varisler; kılcal damar varisleri, retiküler varisler ve büyük toplardamar varisleri olarak 3 gruba ayrılmaktadır.

Kılcal damar varisleri, diğer adı telenjiektazi olarak da bilinen bu varis kılcal damarların çatlaması sonucu meydana gelmektedir. Görüntüsü örümcek ağlarına benzetilmektedir. Hamile ve hormon kullanan kadınlarda daha fazla görülmektedir.

Retiküler varisler daha çok diz arkası ve ayak bileği çevresinde ciltte kabarık ve mavi renkte görülen varislerdir.

Büyük toplardamar varisleri bacaktaki büyük toplardamarların yetmezliği sonucunda oluşur. Varis belirtilerinin hepsi görülür. Çok fazla kabarır ve rengi yeşildir.

Sıkça sorulan sorular

Genç yaşta varis neden olur ve en sık görülen risk faktörleri nelerdir?

Genç yaşta varis en sık genetik yatkınlık nedeniyle gelişir. Uzun süre ayakta kalmak, hareketsiz yaşam, fazla kilo, yoğun egzersizler, hormonal değişiklikler ve uzun süre oturmak da varis oluşumunu hızlandırabilir.

Genç yaşta varis belirtileri nasıl başlar ve hangi şikâyetler görülür?

İlk belirtiler arasında bacaklarda ağırlık hissi, ağrı, yanma, gece krampları, hafif şişlik ve cilt altında belirginleşen ince damarlar yer alır. Hastalık ilerledikçe genişlemiş ve kıvrımlı toplardamarlar daha belirgin hale gelebilir.

Genç yaşta varis oluşumu spor yapan kişilerde daha sık görülebilir mi?

Ağırlık kaldırmayı içeren yoğun egzersizler ve uzun süre ayakta kalmayı gerektiren sporlar, genetik yatkınlığı olan kişilerde toplardamar basıncını artırabilir. Ancak düzenli ve bilinçli egzersiz genel damar sağlığı için faydalıdır.

Genç yaşta varis tanısı için hangi testler ve görüntüleme yöntemleri uygulanır?

Tanıda fizik muayenenin ardından renkli Doppler ultrason kullanılır. Bu yöntem toplardamar kapakçıklarının işlevini, kan akışını ve varisin derecesini değerlendirerek en uygun tedavi planının oluşturulmasına yardımcı olur.

Genç yaşta varis tedavisi nasıl yapılır ve hangi yöntemler uygulanabilir?

Tedavide yaşam tarzı değişiklikleri, kompresyon çorabı, skleroterapi, lazer veya radyofrekans tedavisi ve gerekli durumlarda cerrahi yöntemler uygulanabilir. Tedavi seçimi hastalığın derecesine göre kişiye özel planlanır.

Genç yaşta varis tedavi edilmezse hangi komplikasyonlar gelişebilir?

Tedavi edilmeyen varis zamanla kronik toplardamar yetmezliğine, ciltte renk değişikliğine, bacak şişliğine, yüzeysel damar iltihabına ve ileri evrelerde varis ülserine yol açabilir. Erken tedavi bu riskleri azaltabilir.

Genç yaşta varis oluşumunu önlemek için nelere dikkat edilmelidir?

Düzenli yürüyüş yapmak, ideal kiloyu korumak, uzun süre hareketsiz kalmamak, bacakları dinlenirken yüksekte tutmak ve sağlıklı beslenmek varis riskini azaltabilir. Risk grubundaki kişiler düzenli damar kontrolü yaptırmalıdır.

Genç yaşta varis kadınlarda ve erkeklerde farklı nedenlerle gelişebilir mi?

Varis her iki cinsiyette de görülebilir. Kadınlarda gebelik ve hormonal değişiklikler riski artırırken, erkeklerde uzun süre ayakta çalışmak, ağır fiziksel işler ve genetik yatkınlık daha belirgin risk faktörleri arasında yer alabilir.

Genç yaşta varis hangi belirtiler görüldüğünde doktora başvurulmasını gerektirir?

Bacaklarda sürekli ağrı, belirgin şişlik, damarların hızla büyümesi, ciltte renk değişikliği, iyileşmeyen yara veya ani kızarıklık gelişmesi durumunda kalp ve damar cerrahisi uzmanına başvurulması önerilir.

Genç yaşta varis tekrar oluşabilir mi ve düzenli takip neden önemlidir?

Başarılı tedavi sonrasında mevcut varisler giderilebilir ancak genetik yatkınlık devam ediyorsa yeni damarlarda varis gelişebilir. Düzenli kontroller ve koruyucu yaşam alışkanlıkları nüks riskini azaltmaya yardımcı olur.

Prof. Dr. Yavuz Beşoğul

Prof. Dr. Yavuz Beşoğul graduated from Erciyes University Faculty of Medicine in 1989 and completed his specialization in Cardiovascular Surgery in 1996. Between 1997 and 2012, he served at Eskişehir Osmangazi University Faculty of Medicine as Assistant Professor, Associate Professor, and Professor, respectively. Prof. Dr. Beşoğul, one of the pioneers of minimally invasive cardiovascular surgery in Türkiye, has specialized in closed-heart surgeries, underarm heart valve surgery, beating-heart bypass, and peripheral vascular surgery. He worked at Florence Nightingale Kızıltoprak Hospital between 2012–2014, Medicana Çamlıca Hospital between 2014–2017, and İstinye University (Medical Park) Hospital between 2017–2023. With over 100 publications and one book chapter, Prof. Dr. Beşoğul has contributed significantly to the medical literature and is known for his minimally invasive approaches that prioritize patient safety and rapid recovery.